یکی از مهم‌ترین اقدامات عملکرد اقتصادی بسیاری از کشورهای آسیایی در زمینه‌ی قیمت و کیفیت برنج است. بنابراین تعجبی ندارد که سیاست‌گذاران گام‌های قابل‌توجهی در تلاش برای کنترل پویایی تجارت برنج ملی خود به منظور تثبیت بازارهای داخلی‌شان برداشته‌اند.

پنج ۱۰ بزرگ ترین وارد کننده برنج در جهان کنترل حدودا ۳۰ درصد از کل تجارت جهانی را در دست دارند، و ده بزرگ ترین وارد کننده برنج در جهان کنترل حدودا ۵۰ درصد از کل واردات برنج در سراسر جهان را در دست دارند. بسیاری از نقش‌آفرینان اصلی این عرصه، از جمله جدید‌ترین وارد‌کننده‌ی برتر یعنی چین در آسیا واقع شده‌اند، قاره‌ای که بیش از سایر قاره‌ها مسئول تغییرات در بازار برنج جهان است. دیگر واردکننده‌های مهم برنج عبارتند از نیجریه، فیلیپین، ایران و اندونزی.

انواع مختلف برنج وارداتی

تجارت جهانی برنج بر اساس دو دسته‌بندی اصلی است: برنج غیر معطر و برنج معطر. برنج پاربویل، چسبناک و  بیش‌تر انواع برنج‌های سفید دانه بلند در دسته‌ی برنج‌های غیر معطر قرار می‌گیرند، در حالی که یاسمین و باسماتی در دسته‌ی معطرها قرار دارند.

ده سال پیش، تایلند به عنوان قدرت غالب در بازار برنج یاسمین شناخته شد، اما در سال‌های اخیر، کامبوج و ویتنام هر دو پیشرفت شگرفی در بازار برنج داشته‌اند، و باعث شده‌اند سهم تایلند در بازار یاسمین به کم‌تر از ۵۰٪ سقوط کند. تا به امروز، ویتنام ادعا کرده‌است که ۴۰ درصد از سهم بازار جهانی را برای برنج یاسمین داراست، و به این ترتیب تبدیل به بزرگ‌ترین رقیب برای برنج یاسمین هومالی تایلندی در سطح جهان شده‌است.

مطلب مرتبط: ۱۰ راحت ترین کشور برای مهاجرت

مقصدهای اصلی برنج یاسمین سبوس‌دار عبارتند از: چین، سنگاپور، مالزی، ایالات متحده امریکا، سنگاپور، هنگ‌کنگ، و ساحل عاج. علاوه بر این، بین ۶۰۰ تا ۷۰۰ هزار تن برنج شکسته (با کیفیت پایین‌تر) در درجه‌ی اول به کشورهای غرب افریقا از جمله سنگال، غنا، و ساحل عاج فرستاده می‌شود.

برنج پاربویل و دیگر برنج‌های سفید غیر معطر اساسا از تایلند و هند به خاورمیانه و کشورهای افریقایی صادر می‌شوند. از سوی دیگر، تجارت برنج باسماتی درحال‌حاضر تحت سلطه‌ی پاکستان و هند است، و مقصد آن در درجه‌ی اول کشورهای خاورمیانه است. در طول یک و نیم دهه‌ی گذشته تجارت برنج افزایش عظیمی از ۱ میلیون تن به ۴ میلیون تن داشته‌است، و کشورهای مذکور عامل اصلی این رشد فوق‌العاده هستند.

آینده‌ی تجارت برنج

علی‌رغم دستاوردهای عظیم در طول ۱۵ سال گذشته، بازار جهانی برنج دوره‌هایی از رکود و کسادی را در چند سال گذشته به خود دیده‌است. با وجود این، انتظار می‌رود که تجارت برنج در سال‌های آینده به طور قابل توجهی توسعه بیاید، چرا که کشورهای کلیدی برنامه‌هایی را برای افزایش تولید برنج خود و کاهش چشمگیر وابستگی‌شان به برنج وارداتی آغاز کرده‌اند.

این درست است که برترین مصرف‌کنندگان برنج در جهان، در حال مدرن کردن شیوه‌ی زندگی‌شان و تنوع دادن به رژیم غذایی‌شان هستند، اما انتظار می‌رود که تقاضا برای انواع جدید برنج نیز افزایش بیابد، و در نتیجه کشورهای دیگر می‌توانند همچنان نقش مهمی را در بازار جهانی برنج ایفا کنند. رشد بی‌سابقه‌ی چین در سال ۲۰۱۵ شگفتی‌آور بود، اما این‌که آیا همچنان به تسلط خود بر بازار ادامه خواهد داد یا خیر سوالی است که پاسخ دادن به آن دشوار است. کارشناسان ادعا می‌کنند که در سال ۲۰۴۰ حداقل ۱۱۲ میلیون تن برنج اضافی برای پاسخگویی به تقاضای رو به رشد جهانی مورد نیاز خواهد بود، به خصوص اگر کشورهای افریقا نتوانند جمعیت در حال رشد خود و متعاقبا نیاز به منابع غذایی بزرگ‌تر را کنترل کنند.